Het Fysiopunt Laarbeek

Wat is myofasciale pijn?

Onder myofasciale pijn verstaat men klachten in het houdings- en bewegingsapparaat, die veroorzaakt worden door de aanwezigheid van myofasciale triggerpoints in een of meerdere spieren. Een myofasciaal triggerpoint (lees een pijnlijke verharding of spierknoop) kan bewegingsbeperking, stijfheid, krachtsverlies en pijn veroorzaken.
Myofasciale triggerpoints worden vaak over het hoofd gezien bij klachten van het houdings- en bewegingsapparaat. Onderzoekers schatten dat myofasciale triggerpoints in 21-93% een oorzakelijke rol hebben bij klachten in het spierstelsel. 

Myofasciale triggerpoints

Een myofasciaal triggerpoint (pijnlijke spierverharding) is een (zeer) pijnlijke plek in een skeletspier. In de spierbuik van de spier kan men een strakke streng voelen waarin een plaatselijke verdikking zit (ongeveer ter grootte van een rijstkorrel). Deze plek is pijnlijk bij druk en kan een kenmerkende pijn geven, die vaak op een andere plek gevoeld wordt dan waar wordt gedrukt. Deze klacht wordt dan ook als zijn/haar klacht herkent. 

Symptomen

Het belasten van een spier met een triggerpoint kan pijn geven. Deze pijn is gelokaliseerd in een bepaald gebied dat kenmerkend is voor de spier. Elke spier heeft zijn eigen karakteristieke uitstralingsgebied. Van vrijwel iedere spier is inmiddels dat kenmerkende gebied bekend.
Omdat maximaal verlengen van de spier pijn geeft, zal de spier “leren“ te bewegen binnen de pijngrens. Er is daardoor verminderde bewegingsvrijheid, hetgeen zich uit in spierverkorting. Wanneer het aanspannen van de spier pijnlijk is, dan zal dit vermindering aan spierkracht en spieruithoudingsvermogen geven. Soms kan het zelfs vegetatieve symptomen geven, zoals een toename van lokale transpiratie, rillerigheid, duizeligheid of licht in het hoofd, wazig zien en koude handen. De klachten kunnen sterk variëren in ernst en plaats van de klacht en zijn afhankelijk van de belasting van de aangedane spier. Veelvuldig gebruik van de spier, maar ook rek en langdurige druk (bijvoorbeeld liggen op de aangedane schouder e.d.) kunnen de klachten oproepen en verergeren.

Hoe ontstaan myofasciale triggerpoints?

Een myofasciaal triggerpoint kan ontstaan door een acute (verkeerde beweging, ongeluk) of chronische overbelasting. Deze overbelasting heeft vaak te maken met “werk- of gewoontehouding“ en leefgewoonte. Ten gevolge van deze overbelasting ontstaat er door een ingewikkeld fysiologisch proces in de spier een aanhoudende samentrekking van een groep spiervezels (een soort plaatselijke spierkramp). Dit proces houdt zichzelf in stand.
Klachten kunnen ontstaan en worden dan meestal onderhouden door een complex van factoren; zoals een combinatie van overbelasting van een of meerdere spieren (door werk of trauma) met ongunstige omstandigheden zoals stress, vermoeidheid, slechte voeding of spier die niet kunnen ontspannen. Soms is de oorzaak duidelijk, maar vaak zijn de klachten geleidelijk ontstaan en toegenomen en weet men de oorzaak niet meer.

Wat maakt triggerpoints pijnlijker?

- Veelvuldig gebruik spier zonder pauze
- Wanneer tijdens het bewegen de spier plotseling wordt verkort
- Afkoeling, transpiratie 
- Druk op de betreffende spier (b.v. zware schoudertas of liggen op schouder)

Wat maakt een myofasciaal triggerpoint minder pijnlijk?

- Het inbouwen van korte rustpauzes tijdens  het bewegen
- Langzaam rekken van de spier (b.v. onder de douche)
- Temperatuur waarbij het lichaam kan ontspannen
- Fysiotherapie, dry needling

Klachten onderhoudende factoren

Talrijke factoren kunnen myofasciale triggerpoints onderhouden. Vooral bij mensen met chronische myofasciale pijn is aandacht voor deze factoren van groot belang. Deze onderhoudende factoren zijn:
- Mechanische stress, slechte werkhouding, knellende kleding
- Voeding (vitaminetekort, roken, alcoholgebruik)
- Aandoeningen zoals suikerziekte, schildklierafwijkingen en andere orgaanstoornissen
- Psychologische factoren; depressie, angst en onbegrip
- Gebruik bepaalde medicijnen ( zoals cholesterol remmers)
- Slaapstoornissen

Onderzoek

Allereerst wordt de pijnklacht in kaart gebracht en worden de verantwoordelijke spieren getest op kracht en lengte. Vervolgens worden de spieren door zorgvuldig tasten (palperen) onderzocht op pijnlijke verhardingen. De geschoolde fysiotherapeut kent de relatie tussen de verschillende spieren en hun pijnpatronen. De myofasciale triggerpoints bevinden zich in een verharde streng en voelen bij palpatie aan als een plaatselijke verdikking. De fysiotherapeut is meestal in staat om door druk op het myofasciale triggerpoint de herkenbare pijn op te roepen. Daarnaast wordt er gekeken naar o.a. de afname van de spierkracht en spierlengte.

Behandeling

De therapie zal gericht zijn op het inactiveren van de myofasciale triggerpoints, waardoor de strakke spierstrengen verdwijnen, die verantwoordelijk zijn voor de toegenomen spierstijfheid. De doorbloeding in de spier zal toenemen en de pijn hierdoor afnemen. Ook de lengte van de spier moet weer genormaliseerd worden en uiteindelijk ook de kracht en het  uithoudingsvermogen van de spier. Hiervoor bestaan verschillende therapeutische mogelijkheden.

De meest gebruikte technieken zijn

- Triggerpoint dry needling
- Triggerpoint compressie d.m.v. aanhoudende druk op het triggerpoint
- Strijkingen met ijs, gecombineerd met spierrekkingen
- Warmte applicatie (ontspanning waardoor een betere doorbloeding)
- Contract – relax (aanspannen – ontspannen)
- Het leren ontspannen van de spier
- Houdingsadviezen en thuisoefeningen

De hoeveelheid benodigde behandelingen is moeilijk aan te geven. Iedereen reageert anders op de behandeling, onder andere in het tempo, waarin myofasciale triggerpoints te inactiveren zijn. Hoe resoluter en consequenter de oorzaak en de klachten onderhoudende factoren worden aangepakt, des te sneller wordt het resultaat bereikt. Bovendien is de kans op blijvend herstel dan groter. In het algemeen geldt: hoe langer de periode tussen het ontstaan van de klachten en het  begin van de behandeling, des te groter is het aantal benodigde behandelingen.

Wat kunt U zelf doen?

Belangrijk is te ontdekken welke activiteit en / of houding precies de pijn veroorzaakt. Zo kan de therapeut analyseren welke spieren hiervoor verantwoordelijk zijn. Ook is het belangrijk na te gaan welke factoren een rol spelen bij het onderhouden van de klachten, zoals stress, verkeerde houding etcetera. Vanzelfsprekend dient U een actieve rol in te nemen in de behandeling door eventuele adviezen en oefeningen uit te voeren en actief mee te denken met de behandeling.

 

Copyright hetfysiopuntlaarbeek.nl - 2010
Ontwikkeld door Roger Beckers Webontwikkeling

Algemene voorwaarden - Contact